PEYZAJ

Peyzaj Bikileri

Bir noktadan bakildiginda görüs cercevesi içine girebilen dogal ve kültürel varlıkların bir arada meydana getirdikleri görünüstür. Dilimize Fransizca'dan yerlesmiştir.
Böyle bakılınca, içinde yasadigimiz dünya, kaldirim Taşı /ndan tutunda park bahce çocuk parkina, doga yürüyüşü yaptığımız dere kenarına, bir müzenin bahçesindeki eserlerin yerleştirilişine, çok katlı bir binanın çevre düzenlemesine, evimizin bahçesi ve rengine kadar hissettiklerimizin gördüklerimize bir yansıması anlamına geliyor.
C evre düzenlemesi,bitki ekimi ve bahce bakimi peyzaj mimarlığının ilgi alanı içindedir. Ressamların yaptigi doğa görünümleri de peyzaj olarak adlandirilir.
Peyzaj resimleri, daglar, ovalar, agaclar, nehirler, bitkiler ve ormanları içeren manzaralari betimler. Peyzaj resminde gökyüzü vazgeçilmez bir unsur olarak yer alır. Peyzaj, 15. yüzyıl başlarında Avrupa resim sanatında, daha çok dinsel konulu yapilan temalarla ortaya çıkmıştır.
Cin'in geleneksel "saf" peyzaj resim geleneğinde ise, minyatür insan figürü yalnizca bir gözlem nokTaşı olarak yer almakta olup, izleyiciyi deneyime katılmaya davet etmektedir.

Peyzaj mimarligi
içinde tek tek yapilarin, yapi kümelerinin ya da bütün bir kentin yer alabileceği dogal çevreyi duzenleyerek dogal ve uyumlu bir ortam yaratmak için yapılan çalışmadır.Taşyap maden Peyzaj mimarligi dekoratif sanatlarin bir koludur mimarlık, resim heykel ve park bahce düzenleme ile yakindan iliskilidir.
Peyzaj mimarlari dogal bir arazi parcasindan yola cikar, var olan topragi çeşitli yolarla degistirip zenginlestirerek yeni bir düzenleme yaratirlar. Bahceler genellikle yapilarin cevresinde bulunur, görece kücüktür ve yogun bakım gösteren bir toprak parcasidir. Peyzaj sözcüğü de park, yerleşme bölgesi, kampus ya da bir yol kiyisinda yer alan geniş arazi parcalarini anlatmak için kullanilir.Peyzaj mimarlıgi ise arazi kullanimi, trafik aginin düzenlenmesi gibi daha genis alanlari da kapsar.
Bahçe ve peyzaj mimarligi kavramsal olarak klasik-simetri ya da romantik-doğal, biçimci ya da serbest, islevsel ya da salt suslemeye yönelik, özel bir mülk ve kamuya acik gibi cesitli kumelere ayrilir. Tasarimcinin görevi bir yapinin çevresinde, onu vurgulayarak öne çıkaracak bir bahçe olusturmak ya da hicbir yapiya bagli olmadan dogal bir arazi parcasini güzellestirmek ve estetik kazandirmak olabilir. Pazaryeri ya da gezinti, oyun ve spor alani park bahce gibi peyzaj düzenlemeleri ise daha cok kullanmaya yöneliktir.

• Peyzaj Mimarlıgi'nin Tarihsel Süreci:
  Tarihsel gelismesine bakildiginda bahcelerin kamu yararini gözetmekten cok, özel begeni ve kullanim amaciyla yapildigi görülür. Eski Misirlilarin, Yunanlilarin, Romalilarin kendilerine özgü bahçe tasarimlari vardi. İtalya'da Tivoli yakinlarindaki Roma İmparatoru Hadrianus'a ait villanin bahcesi daha sonraki bahçe tasarimlarinin pek cogunu etkilemisti. İtalya Rönesansi'nda dis mekan ic mekanin bir uzantisi olarak görülerek bahce tasariminda biçimci bir yaklasim gelistirilmisti.Peyzaj Gene Tivoli yakinlarindaki 16.yüzyildan kalma Este Villasi'nin bahsesi buna örnektir.
  17.yüzyılda İtalyan Rönesans bahcelerinden etkilenen André le Nötre Fransa krali XIV.Louis icin Versailles'da simetrinin, büyük havuzlarin agir bastigi gösterisli bir bahce düzenledi. Pek çok kez kopya edilen bu düzenleme bir bakima insanin dogaya egemen olusunu simgeliyordu. Bu tür klasik bahceler güzel olmakla birlikte düz cizgileri, agac ve çalilarin geometrik bicimlere dönüsmesi ve cicek tarhlarinin birbirinden ayri kutular gibi ele alinmasiyla kusursuz, bicimci, kati, üstünde çok çalisilmis ve mantikli bir görünüm icindeydi. Bunlari kendi dönemlerinin mimarliginin bir uzantisi olarak gormek de olasidir.
  18.yüzyilda İngiltere'de Burlington dükü, peyzaj mimarlari William Kent, Lancelot "capability" Brown ve Humphrey Repton düzenlemelerinde doğal ögelere agirlik vermeye basladilar. Artik egri zizgiler duz olanlardan daha güzel bulunuyor, agaclari geometrik biçimlerde ya da "heykel" gibi budamak yerine, olduklari gibi birakmak yegleniyordu.Peyzaj Yüzyilin sonuna doğru özel olarak bu amaçla yapilan yapay yikintilar da bu bahcelerin ögesi arasina girdi. Amerika Birleşik Devletlerin'de peyzaj mimarliginin öncüsü Frederick Low Olmsted oldu. Olmsted, Calvert Vaux ile birlikte New York kentindeki Central Park'i düzenledi, ülkesinin pek çok kenti icin parklar tasarlayarak uyguladi.
  Doğu ülkelerinde bahçe:
  Doguda apayri bir gelenek var. cin'de baslayip Japonya ve Kore de süren bu yaklasimda bahce düzenlemesi dinsel geleneklere bagliydi. Bu ülkelerde bahce tasarimlari insanda belli bir duygu ya da düsünce duruöu yaratmaya, özel bir etki elde etmeye yöneliktir. Örnegin, Japon çay bahçesi, çay içme törenine katilmak üzere buraya gelenleri ruhsal acidan hazirlar. Bu bahcelerde dogal olusumlar, simetri gibi insanda belli bir duygu ya da düşünce durumu yaratmaya, özel bir etki elde etmeye yöneliktir. Örnegin, Japon cay bahcesi, cay içme törenine katilmak üzere buraya gelenleri ruhsal açıdan hazirlar. Bu bahcelerde dogal olusumlar, simetri gibi insan yapısı düzenlemelerin önünde gelir. Taş - lar çok önem tasir, hatta Japon bahçelerinde bunlar dinsel simgeler olarak kullanilir. Su, agaclar ve köprüler en önemli ögelerdir. 18. yüzyilda cin, 20. yuzyilda da Japon bahceleri Bati peyzaj mimarligini, özellikle ABD'deki bazi uygulamalan etkilemistir.
  
  

• Peyzaj Türleri:

  Gökyüzü veya Bulut Peyzajları: Bulutları, hava veya atmosfer durumlarını betimleyen resimlerdir.
  Mehtap Peyzajları: Gece, ay ışığıyla aydınlanan manzara ve gece ortamlarını betimleyen resimlerdir.
  Deniz Peyzajları: Okyanus, deniz ve kıyı manzaralarını betimleyen resimler.
  Nehir Peyzajları: Nehir kıyısı ya da nehir boyunca konumlanan nesneleri ve ortamları betimleyen resimlerdir.
  Kent Peyzajları: Genellikle kuşbakışı ya da yüksek bir noktadan kent görünümlerini betimleyen resimlerdir.
  Kuşbakışı Peyzajlar: Özellikle kuşbakışı (uçak ve diğer hava araçlarından görüntülenen) manzaraları betimleyen resimlerdir.